Thuốc bổ phải sắc nhỏ lửa còn 4 phân, thuốc công bệnh phải sắc to lửa còn 8 phân, dùng giấy lọc lấy nước trong cho uống thì chạy thấu các kinh lạc, nếu để đục mà uống thì sức thuốc không lưu hành, cho nên có câu nói: "Thuốc thang là rửa gột đi, dùng nó để dễ tan, dễ đưa lên, dễ dẫn (thang giả dáng dà) trừ bỏ bệnh dữ vào kinh lạc.
Nếu muốn đưa lên chỗ cao nhất thì nấu thuốc với rượu, muốn trừ thấp thì gia Sinh khương, bổ nguyên khí gia Đại táo, tán phong hàn gia hành tâm, trừ bệnh ở cách mô thì thêm mật, muốn khỏi đau thì thêm dấm.
Những thang thuốc bổ thì tập trung bã vài thang lại nấu lên mà uống cũng hay, còn thuốc phát tán hay thuốc công hạ thì chỉ dùng nước đầu là hay, không cần sắc uống nước nhì.
2. Thuốc rượu nên thái nhỏ dựng vào túi lụa và cho vào bình rượu nút kín, nấu kĩ rồi chôn xuống đất để tiết hết hỏa độc, bã thuốc còn lại thì phơi khô giã nhỏ đổ vào rượu khác vào nấu lên cũng tốt, sáng tối đều uống luôn sẽ chạy khắp kinh lạc, chớ nên uống say vì tổn đến nguyên khí, hễ uống hơi ngà ngà thì vừa.
3. Trong thang thuốc có dùng những vị Mang tiêu. Di đường (kẹo mạch nha) hoặc A dao, thì đợi thuốc tới lọc bỏ bã rỗi hãy cho vào, lại nấu sôi lên vài ba đạo cho tan hết rồi uống.
4. Trong thang thuốc có gia thêm rượu, dấm, đồng tiện hoặc Trúc lịch, Khương trấn, thì cũng đợi sắc thuốc tới, lọc bỏ bã rồi mới cho các thứ ấy vào.
5. Trong thang thuốc có dùng Trầm hương. Mộc hương, Nhũ hương, Một dược và tất cả các vị thuốc thơm bốc khác thì phải nghiền thật nhỏ, chờ khi thuốc tới, vắt lấy 1 chén nước thuốc, cho bột vào hòa đều uống trước, rồi mới cho uống hết chén thuốc.
6. Thuốc hoàn thông lợi đại tiện (xổ) hoặc có Ba đậu, Mang tiêu, Đại hoàng thì phải dùng sáp ong làm áo bọc ngoài, để khi uống hào có thể lướt qua cách mô mà đi thẳng đến hạ tiêu, không hại đến tỳ vị, nếu người khỏe mạnh, nguyên khí đồi dào thì không phải câu chấp như vậy.
Thuốc nấu cao thì phân lạng phải nhiều, nước nấu phải lâu, bã thuốc phải nấu vài lần, vắt lấy nước đặc trộn lộn mà nấu thành cao, mùi vị đậm và được lực mạnh, bồi bổ vững chắc, cho nên có câu: "cao nghĩa là keo", (Cao giả giao dã).
7. Thuốc hoàn thuốc tán có vị phải tán riêng, có vị phải tán chung, tùy theo từng vị ôn hoàng (Sinh, Thục địa), phải lấy dôi ra vài phân, thái mỏng, phơi khô, giã riêng, nếu gặp lúc mưa dầm thì phải sấy than cho khô, để nguội mới giã.
Nếu muốn đưa lên chỗ cao nhất thì nấu thuốc với rượu, muốn trừ thấp thì gia Sinh khương, bổ nguyên khí gia Đại táo, tán phong hàn gia hành tâm, trừ bệnh ở cách mô thì thêm mật, muốn khỏi đau thì thêm dấm.
Những thang thuốc bổ thì tập trung bã vài thang lại nấu lên mà uống cũng hay, còn thuốc phát tán hay thuốc công hạ thì chỉ dùng nước đầu là hay, không cần sắc uống nước nhì.
2. Thuốc rượu nên thái nhỏ dựng vào túi lụa và cho vào bình rượu nút kín, nấu kĩ rồi chôn xuống đất để tiết hết hỏa độc, bã thuốc còn lại thì phơi khô giã nhỏ đổ vào rượu khác vào nấu lên cũng tốt, sáng tối đều uống luôn sẽ chạy khắp kinh lạc, chớ nên uống say vì tổn đến nguyên khí, hễ uống hơi ngà ngà thì vừa.
3. Trong thang thuốc có dùng những vị Mang tiêu. Di đường (kẹo mạch nha) hoặc A dao, thì đợi thuốc tới lọc bỏ bã rỗi hãy cho vào, lại nấu sôi lên vài ba đạo cho tan hết rồi uống.
4. Trong thang thuốc có gia thêm rượu, dấm, đồng tiện hoặc Trúc lịch, Khương trấn, thì cũng đợi sắc thuốc tới, lọc bỏ bã rồi mới cho các thứ ấy vào.
5. Trong thang thuốc có dùng Trầm hương. Mộc hương, Nhũ hương, Một dược và tất cả các vị thuốc thơm bốc khác thì phải nghiền thật nhỏ, chờ khi thuốc tới, vắt lấy 1 chén nước thuốc, cho bột vào hòa đều uống trước, rồi mới cho uống hết chén thuốc.
6. Thuốc hoàn thông lợi đại tiện (xổ) hoặc có Ba đậu, Mang tiêu, Đại hoàng thì phải dùng sáp ong làm áo bọc ngoài, để khi uống hào có thể lướt qua cách mô mà đi thẳng đến hạ tiêu, không hại đến tỳ vị, nếu người khỏe mạnh, nguyên khí đồi dào thì không phải câu chấp như vậy.
Thuốc nấu cao thì phân lạng phải nhiều, nước nấu phải lâu, bã thuốc phải nấu vài lần, vắt lấy nước đặc trộn lộn mà nấu thành cao, mùi vị đậm và được lực mạnh, bồi bổ vững chắc, cho nên có câu: "cao nghĩa là keo", (Cao giả giao dã).
7. Thuốc hoàn thuốc tán có vị phải tán riêng, có vị phải tán chung, tùy theo từng vị ôn hoàng (Sinh, Thục địa), phải lấy dôi ra vài phân, thái mỏng, phơi khô, giã riêng, nếu gặp lúc mưa dầm thì phải sấy than cho khô, để nguội mới giã.
Những loại Ba đậu, Hạnh nhân, Hồ ma là những vị có dầu, phải giã trước cho nát bét như bùn rồi mới cho vào thuốc bột cùng giã, dùng lụa thưa mà rây.
Tán nghĩa là tan ra, để chữa cho những bệnh cấp tính, không để lưu trú lâu lại được, chỉ trừ bỏ tích trệ trong dạ dày và tạng phủ, không đi theo kinh lạc.
Hoàn toàn có nghĩa là trì hoãn, để chữa những bệnh như ở thượng tiêu thì có thể hoàn với nước, với bánh chưng hoặc hoàn với hồ lỏng, viên to bằng hạt gạo để dễ tan.
Chữa ở trung tiêu thì làm hoàn với bột mỳ, hay nước cơm, viên to bằng hạt đậu xanh để cho chậm tan.
Chữa ở hạ tiêu thì viên to bằng hạt ngô đồng hoặc với rượu, hoặc với dấm mà làm hoàn để cho chạy tan xuống hoặc thu liễm lại.
Chữa ở trung tiêu thì làm hoàn với bột mỳ, hay nước cơm, viên to bằng hạt đậu xanh để cho chậm tan.
Chữa ở hạ tiêu thì viên to bằng hạt ngô đồng hoặc với rượu, hoặc với dấm mà làm hoàn để cho chạy tan xuống hoặc thu liễm lại.
Muốn khử thấp đờm thì quấy hồ với nước gừng, muốn tiêu tích thực dùng Thần khúc hoặc Hoài sơn quấy hồ làm hoàn, muốn cho sáp trệ thì luyện mật làm hoàn để chậm tan hóa mà khi đi theo kinh lạc.
Muốn giữ vững khí vị của thuốc phải viên với sáp ong để cho thuốc lướt qua cách mô mới hiệu quả.
8. Thuốc viên thường nói to bằng hạt vừng tức là hạt vừng ta.
To bằng ba hạt vừng nhỏ to bằng hạt đậu nhỏ là bằng ba hạt vừng lớn, bằng hạt đậu lớn là gấp hai hạt đậu nhỏ, bằng hạt ngô đồng là bằng hai hạt đậu lớn.
Bằng viên đạn tức là to bằng 40 hạt ngô đồng.
8. Thuốc viên thường nói to bằng hạt vừng tức là hạt vừng ta.
To bằng ba hạt vừng nhỏ to bằng hạt đậu nhỏ là bằng ba hạt vừng lớn, bằng hạt đậu lớn là gấp hai hạt đậu nhỏ, bằng hạt ngô đồng là bằng hai hạt đậu lớn.
Bằng viên đạn tức là to bằng 40 hạt ngô đồng.
PHƯƠNG PHÁP TÀNG TRỮ THUỐC
Phàm tàng trữ thuốc phải phòng ngừa thường xuyên, hễ thấy mưa lâu ngày thì phải đốt lửa để hong luôn, gặp lúc nắng tạnh thì phải đem phơi phong, loại to thì treo trên giá, loại bé có dầu thì để trong lọ.Nhân sâm nên để chung với Tế tân.
Băng phiến phải để chung với cô bấc.
Xạ hương nên gói bằng da rắn.
Hàn the để với đậu xanh.
Sinh khương phải vùi vào cát.
Hoài sơn vùi trong tro khô.
Trầm hương, Đàn hương tính rất mạnh, dùng giấy gói phải hai lần.
Nước ươm tơ và nước tuyết tháng chạp là thuốc rất linh diệu, phải chôn dưới đất thật lâu, cách thức còn nhiều, theo từng loại suy ra mà hiểu.