Cam thảo

Có tên gọi là Quốc lảo, lại gọi là tinh của "Cửu thổ" (9 loại đất)

KHÍ VỊ:

Vị ngọt khí bình không độc, đi vào tỳ kinh, thăng được, giáng được, là dương trong âm. Lại vào cả ba kinh âm.

Dùng Bạch truật, Khổ sâm làm sứ, ghét Viễn chi, phản Đại kích, Nguyên hoa, Cam toại, Hải táo, kỵ lá Tùng, thịt lợn.

CHỦ DỤNG:

Giải mọi độc, lợi đau cuống họng, khỏe tỳ vị, bổ Tam tiêu, ngăn đi tả khát phiền.

Điều hòa các tính thuốc, chữa đau gấp ở rốn và bụng, tà nhiệt ở tạng phủ, thuốc nhiệt dùng nó để bớt nhiệt, thuốc hàn dùng nó để bớt hàn, bổ tỳ mà hòa trung khí, nhuận phế mà giải nhiệt.

Đuôi của nó chữa đau ở trong ngọc hành, mắt của nó chữa khỏi thũng độc mọi chứng sang lở, hột của nó trừ nhiệt ở ngực, thân của nó bổ trung tiêu.

Lại nói trị ho gấp. Lui khí nghịch, chữa chứng phế nuy mửa ra mủ, chữ Xích, Bạch lỵ, lại dưỡng huyết, bổ huyết được, cứng gân xương, cứng da thịt.

KỴ DỤNG:

Phàm khí của tỳ vị quá thừa thì trong lòng đầy, cùng với các chứng thũng, trướng nôn, mửa, đi lỵ lúc mới phát đều không dùng được. Chứng đầy ở trung tiêu thì cấm dùng, thuốc đi xuống hạ tiêu chờ cho vào.

Lại nói: Bệnh rượu, bệnh trướng đều kiêng dùng.

PHÉP CHẾ:

Cam thảo trong vàng ngoài đỏ, đầy đủ màu sắc của Quẻ "Khôn" Quẻ "Ly", vị ngọt khí bình, nhờ công của "Mẫu Kỷ" (Thổ) nên điều hòa mọi vị thuốc, vì thế có cái tên là danh dự là Quốc lão.

Chữa khắp trăm thứ tà, có tác dụng vương đạo. Vị ngọt ở trung ương mà kiêm cả năm hành (ngũ hành) trên dưới trong ngoài đều dùng được cả, hòa hoãn, bổ tả đều có hết, bổ âm trừ nhiệt, lại giúp đỡ Phế kim, cho nên trị cả ho đờm đau họng phế nuy, vị ngọt tính trung hòa, chuyển tư nhuận tỳ thổ cho nên chữa chứng tả lỵ, hư nhiệt ở da thịt phải cần đến nó.



NHÂN TRUNG HOÀNG:

Trị hết thảy các chứng nhiệt độc, độc của dịch lệ rất thần hiệu.

CÁCH CHẾ:

Lấy một cái ống tre cạo bỏ vỏ xanh, để mắt một đầu mắt dùi một lõ, dồn Cam thảo bột vào cho đầy, rồi lấy dầu và gio bịt kín lỗ lại. Đúng ngày lập đông đem bỏ vào hồ tiêu, sang Xuân thì lấy ống ấy ra, dùng nước trong rửa sạch, phơi chỗ im mát thoáng gió, nửa ngày sau mở ống ra lấy Cam thảo phơi khô để dùng.