Mộc qua

KHÍ VỊ

Vị chua, khí ấm, không độc, vào Túc thiếu âm, Túc dương minh và Túc quyết âm kinh. Kỵ đồ sắt.


CHỦ DỤNG

Khí thoát thì cố sáp lại, khí trệ thì điều hòa, có tác dụng bình vị, tư nhuận tỳ, bổ phế, trừ thấp chữa chứng hoắc loạn chuyển gân, cước khí, bôn đồn khí xông lên, kiết lỵ, chữa cả lỵ nhiệt, lỵ hàn, gân có cứng thì làm mềm dãn, gân mềm giãn thì thông lợi được, có thể chữa thấp tê.

Trừ ỉa chảy mùa hè phù thũng, đau bụng, có thể chỉ khát, giáng đờm, tiêu thực, hạ khí, giải độc rượu, điều hòa vinh vệ, sách có nói: "Giải quyết gân cốt bị thấp thì không gì bằng Mộc qua, nối lại sự rã rời của gân cốt thì không gì hơn là Đỗ trọng".


KỴ DỤNG

Vì tinh huyết không đủ mà tê chân, vì bội thực tổn thương vị khí mà thổ tả đều phải cấm dùng, cũng như uống độc vị Mộc qua thì hại răng vì nó khắc phạt can khí cho nên thế; Sách Nội kinh nói: "Phần âm sinh ra là nhờ ngũ vị...”


CÁCH CHẾ

Dùng dao bằng đồng bóc vỏ và hạt, trộn với sữa bò ba tiếng đồng hồ rồi phơi khô để dùng.


NHẬN XÉT

Mộc qua chịu vị chua của phương đông, cho nên chỉ chuyên chạy vào can, chữa bệnh về gân; phàm khi bị chuyển gân, (vọp bẻ) chỉ gọi đến tên hoặc viết chữ Mộc qua tại chỗ bị bệnh thời khỏi, đủ thấy nó chữa bệnh gân rất hay vậy.